Warszawska straż miejska prowadzi kontrole pieców i kominków przez cały rok

W Warszawie kontrola pieca albo kominka może pojawić się nie tylko zimą, ale także latem - i to bez wcześniejszego sygnału. W sezonie grzewczym 2024/2025 Straż Miejska m.st. Warszawy przeprowadziła 4747 kontroli związanych ze zgodnością urządzeń grzewczych i używanego opału z przepisami.

W ich efekcie wystawiono 178 mandatów, zastosowano 95 pouczeń i środków wychowawczych oraz skierowano 4 wnioski do sądu. Jak wynika z danych formacji, kontrola nie ogranicza się do sezonu grzewczego - jest prowadzona praktycznie bez przerwy.

Najwięcej nieprawidłowości poza mieszkaniami

Rzecznik Straży Miejskiej m.st. Warszawy, Sławomir Smyk, zwracał uwagę, że liczba zgłoszeń od mieszkańców nie przekłada się wprost na liczbę mandatów. Powód jest prosty: duża część nieprawidłowości nie dotyczy lokali mieszkalnych, lecz obiektów niezamieszkanych, takich jak warsztaty czy stolarnie, gdzie nadal spalane są odpady produkcyjne.

To właśnie tam strażnicy najczęściej ujawniają poważniejsze naruszenia przepisów. W praktyce oznacza to, że problem nie kończy się na dymiącym kominie w sezonie zimowym, ale obejmuje także działalność gospodarczą i miejsca, w których spalanie odpadów może pozostawać poza codzienną kontrolą sąsiadów.

Rzecznik formacji Sławomir Smyk zwracał uwagę, że różnica między liczbą zgłoszeń mieszkańców a liczbą wystawionych mandatów jest bardzo duża – większość nieprawidłowości ujawniano nie w mieszkaniach, tylko w nieruchomościach niezamieszkanych, takich jak warsztaty czy stolarnie, gdzie wciąż spalano odpady produkcyjne.

Sławomir Smyk, rzecznik formacji

Drony, smogowozy i wejście na posesję

Warszawska straż miejska korzysta dziś z narzędzi, które pozwalają sprawdzać źródła zanieczyszczeń szybciej i dokładniej niż dawniej. Oddział Ochrony Środowiska ma do dyspozycji 2 drony wyposażone w czujniki do analizy składu dymu oraz 5 mobilnych laboratoriów, czyli smogowozów, które pobierają próbki powietrza bezpośrednio na ulicy.

W tym roku do floty ma dołączyć pierwszy pojazd elektryczny, kupiony częściowo z unijnego dofinansowania na poprawę jakości powietrza. Sama sieć kontrolna jest też rozbudowana kadrowo - uprawnienia do prowadzenia kontroli ma obecnie 190 funkcjonariuszy, wskazanych bezpośrednio przez prezydenta miasta.

• 2 drony do analizy składu dymu
• 5 smogowozów do poboru próbek powietrza
• 190 funkcjonariuszy uprawnionych do kontroli

Jak wygląda kontrola i jakie są uprawnienia strażników

Kontrola może odbyć się na prywatnej posesji w godzinach od 6:00 do 22:00. W firmach i zakładach strażnicy mogą działać o każdej porze dnia i nocy. Utrudnianie takiej czynności jest kwalifikowane jako przestępstwo z artykułu 225 kodeksu karnego i może wiązać się z karą do 3 lat pozbawienia wolności.

Jednocześnie samo niewpuszczenie strażnika nie zawsze oznacza jeszcze złamanie prawa - kluczowe jest to, czy kontrola faktycznie się rozpoczęła. Dla właścicieli nieruchomości najważniejsze jest więc przygotowanie dokumentów i urządzeń grzewczych tak, by nie budziły zastrzeżeń niezależnie od pory roku.

Warszawa na tle Mazowsza

Raport Polskiego Alarmu Smogowego „Kontrola palenisk na Mazowszu” pokazuje, że sytuacja w stolicy jest wyraźnie inna niż w gminach bez własnych służb kontrolnych. W gminach ze strażą na jednego uprawnionego funkcjonariusza przypada średnio 117 domów, a w gminach bez straży - 629.

Przekłada się to na tempo reakcji i skuteczność działań. W gminach z własną strażą aż 59 proc. stwierdzonych przypadków spalania odpadów oraz 31 proc. naruszeń uchwały antysmogowej kończyło się mandatem, podczas gdy w gminach bez straży odsetek ten był nawet czterokrotnie niższy. Dla porównania, wcześniejszy raport Polskiego Alarmu Smogowego obejmujący 2023 rok wskazywał w Warszawie 7242 kontrole, z czego około 1500 stanowiły interwencje na zgłoszenie telefoniczne mieszkańca.

To ważne dla lokalnej społeczności, bo pokazuje, że walka ze smogiem i nielegalnym spalaniem nie jest jednorazową akcją, ale stałym elementem nadzoru nad jakością powietrza w mieście. Mieszkańcy stolicy mogą dzięki temu liczyć na bardziej regularną reakcję służb, zwłaszcza tam, gdzie problem dotyczy nie tylko domów, ale też warsztatów i obiektów gospodarczych.

Co warto mieć przygotowane

Kontrola może pojawić się o każdej porze roku, dlatego dokumenty związane z piecem lub kominkiem powinny być aktualne przez cały czas. Strażnik w pierwszej kolejności sprawdzi trzy elementy: certyfikat Ekoprojektu, tabliczkę znamionową oraz aktualny protokół z przeglądu kominiarskiego wpisany do CEEB.

Szczególną uwagę powinni zachować właściciele pustostanów, warsztatów i budynków gospodarczych. To właśnie tam - według danych warszawskiej straży - ujawnia się najwięcej poważnych naruszeń, a więc także największe ryzyko mandatu lub dalszych konsekwencji prawnych.

1. Sprawdź certyfikat Ekoprojektu urządzenia.
2. Upewnij się, że tabliczka znamionowa jest czytelna.
3. Zweryfikuj, czy protokół z przeglądu kominiarskiego jest aktualny i wpisany do CEEB.

Wnioski są jednoznaczne: warszawska straż miejska nie działa wyłącznie sezonowo, a kontrola pieców i kominków może nastąpić także wtedy, gdy mieszkańcy najmniej się jej spodziewają. Informacje przekazała Straż Miejska m.st. Warszawy oraz Polski Alarm Smogowy.