Mazowsze w cieniu pożarów lasów. Leśnicy ostrzegają przed kolejnymi gorącymi dniami

Na mazowieckich terenach leśnych od początku roku do 24 czerwca wybuchło już 1388 pożarów, a synoptycy i leśnicy ostrzegają, że najtrudniejszy okres wciąż może być przed mieszkańcami regionu.

Skala zdarzeń jest wyraźnie większa niż w analogicznym okresie ubiegłego roku, kiedy liczba pożarów nie przekroczyła 1000. Do tego dochodzą kolejne upalne dni po fali temperatur sięgających miejscami 40 stopni, a w części województwa nadal obowiązuje podwyższone zagrożenie pożarowe.

Żółty alert wciąż obowiązuje na Mazowszu

Na obszarze województwa mazowieckiego utrzymuje się drugi z trzech stopni zagrożenia pożarowego lasu, czyli żółty. Ostatnie opady nie poprawiły sytuacji na tyle, by można było mówić o pełnym uspokojeniu warunków, zwłaszcza wschodniej i centralnej części regionu, gdzie gleba bardzo szybko oddaje wilgoć.

Stan ściółki leśnej jest monitorowany na bieżąco, a Lasy Państwowe wyznaczają stopień zagrożenia codziennie dla 60 stref prognostycznych w całym kraju, z wyłączeniem terenów górskich. To właśnie tam lokalne różnice pogody i wilgotności mogą w krótkim czasie przełożyć się na wzrost ryzyka.

Nie zamykamy lasów ani parków narodowych

Mikołaj Dorożała, wiceminister klimatu i środowiska

Wiceminister klimatu i środowiska Mikołaj Dorożała zaznaczył, że przestrzenie te pozostają dostępne dla mieszkańców, ale jednocześnie apelował o ostrożność i bezwzględne unikanie ognia. Jedynym wyjątkiem w szczycie tegorocznych upałów było Nadleśnictwo Józefów, które czasowo zamknięto dla odwiedzających.

Dlaczego pożarów jest tak dużo

Z tegorocznych 1388 pożarów tylko 167 dotyczyło lasów zarządzanych przez Lasy Państwowe. Większość zdarzeń odnotowano na gruntach innych właścicieli, przede wszystkim prywatnych. To właśnie z prywatnego lasu rozpoczął się największy pożar w regionie, który na przełomie maja i czerwca objął ponad 300 hektarów drzewostanów w gminach Poświętne i Stanisławów.

Leśnicy przypominają, że aż 99 procent pożarów lasów ma źródło w działalności człowieka. Najczęściej chodzi o zwykłą nieostrożność, ale w statystykach pojawiają się również podpalenia. W praktyce oznacza to, że nawet krótkie niedopatrzenie może doprowadzić do zdarzenia o bardzo dużej skali.

• ogrzana i sucha ściółka zapala się szybciej niż po opadach,
• rozgrzane elementy samochodu lub motocykla mogą wzniecić ogień na trawie,
• rozpalanie ogniska i grillowanie poza wyznaczonymi miejscami jest szczególnie niebezpieczne.

Samorząd wzmacnia strażaków ochotników

W odpowiedzi na rosnące zagrożenie samorząd województwa kieruje dodatkowe wsparcie do ochotniczych straży pożarnych. W ramach programu „Mazowsze dla straży pożarnych” jednostki OSP z regionów podwarszawskich otrzymają w tym roku 22 nowe pojazdy, 42 strażnice zostaną zmodernizowane, a do 49 jednostek trafi specjalistyczny sprzęt.

W skali całego województwa program obejmuje 82 nowe samochody, ponad 220 zmodernizowanych remiz oraz 227 doposażonych jednostek. Jak podkreślił marszałek województwa Adam Struzik, na tegoroczny budżet programu przeznaczono 21 milionów złotych.

To ważne wsparcie, bo w warunkach suszy i fali upałów liczy się czas reakcji oraz gotowość lokalnych jednostek. Każdy dodatkowy wóz, sprzęt czy zmodernizowana remiza zwiększają szansę na szybsze dotarcie do ognia, zanim rozprzestrzeni się on na większy obszar.

Jak bezpiecznie korzystać z lasu w czasie upałów

Mimo trudnej sytuacji lasy pozostają otwarte, dlatego leśnicy i służby przypominają o podstawowych zasadach ostrożności. Przed wyjściem warto sprawdzić stopień zagrożenia pożarowego dla konkretnego nadleśnictwa oraz upewnić się, czy nie obowiązuje tam czasowy zakaz wstępu.

Osoby planujące spacer albo rowerową wycieczkę powinny pamiętać, że wjazd samochodem lub motocyklem do lasu i na łąkę może skończyć się pożarem, jeśli gorące elementy podwozia zetkną się z suchą roślinnością. W razie zauważenia dymu lub ognia trzeba natychmiast dzwonić pod 112 albo 998 i podać możliwie dokładną lokalizację.

1. Sprawdź aktualny status lasu przed wyjazdem.
2. Nie używaj otwartego ognia poza wyznaczonym miejscem.
3. Zabierz wodę i planuj wyjście wcześnie rano, najlepiej przed 11.
4. Chroń dzieci i seniorów przed długim przebywaniem w pełnym słońcu.

Temat jest szczególnie ważny dla mieszkańców Mazowsza, bo pożary w lasach oznaczają nie tylko zagrożenie dla przyrody, ale też dla osób wypoczywających w terenie, okolicznych miejscowości i lokalnych służb ratowniczych. Przy takiej liczbie zdarzeń każdy sygnał o dymie, każda nieostrożność i każda decyzja o wejściu do lasu ma realne znaczenie.

Najbliższe dni pokażą, czy fala upałów jeszcze pogorszy sytuację w regionie. Mieszkańcy powinni śledzić komunikaty leśników, sprawdzać mapę zakazów wstępu do lasów i traktować obowiązujące ostrzeżenia bardzo poważnie.

Informacje przekazały Lasy Państwowe oraz Ministerstwo Klimatu i Środowiska, a także samorząd województwa mazowieckiego.