753 miliony na polskie technologie obronne. Nowa era bezpieczeństwa narodowego

Polska stawia na własne technologie obronne

W Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie doszło do wydarzenia, które może przesądzić o przyszłości bezpieczeństwa kraju. Premier Donald Tusk, wraz z wicepremierem i ministrem obrony Władysławem Kosiniakiem-Kamyszem oraz ministrem nauki Marcinem Kulasem, ogłosił podpisanie kolejnych 14 umów w ramach programu PERUN. Ich łączna wartość to ponad 364 mln zł, a od początku realizacji programu zawarto już 29 kontraktów o wartości 753 mln zł. To jeden z największych w historii Polski programów łączących świat nauki z przemysłem obronnym.

Premier Tusk nie ukrywał dumy z osiągnięć rodzimych inżynierów i naukowców. „Mogę z czystym sumieniem powiedzieć, że budujemy polskie bezpieczeństwo i nasza Ojczyzna jest bezpieczna dzięki polskim talentom i technologiom” – mówił na uroczystości. Dodał, że w dobie globalnego zamętu i wojny tuż za wschodnią granicą Polska pisze na nowo historię swojego wojska i systemu obrony. Program PERUN to wspólna inicjatywa Ministerstwa Obrony Narodowej, Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego oraz Narodowego Centrum Badań i Rozwoju. Jego celem jest opracowanie przełomowych rozwiązań, które dadzą Siłom Zbrojnym RP przewagę technologiczną na współczesnym polu walki.

Czego dotkną pieniądze? Sztuczna inteligencja, kosmos i medycyna pola walki

Podpisane umowy nie dotyczą tylko jednego rodzaju uzbrojenia. To szeroki wachlarz dziedzin – od sztucznej inteligencji, przez technologie kosmiczne, cyberbezpieczeństwo, aż po medycynę pola walki i systemy bezzałogowe. Wicepremier Kosiniak-Kamysz podkreślił, że doświadczenia z wojny w Ukrainie są wdrażane na bieżąco: „Implementujemy doświadczenia z Ukrainy i budujemy zdolności we wszystkich obszarach. Dlatego umowy dotyczą zdolności do operowania na lądzie, w powietrzu, na wodzie i pod wodą, a także w cyberprzestrzeni i przestrzeni kosmicznej”.

Minister nauki Marcin Kulasek zwrócił uwagę na modelową współpracę: „Wojsko definiuje swoje potrzeby, a polskie ośrodki badawcze przynoszą rozwiązania. Tak wygląda modelowa współpraca, na którą mamy odpowiednie środki – 723 mln zł”. Z budżetu MON i MNiSW pochodzi właśnie ta kwota, która trafi do firm i instytutów naukowych na rozwój technologii. „Te umowy to wielki zastrzyk pomysłów, pieniędzy, energii ludzkiej, talentów w polskie technologie” – dodał szef rządu. W praktyce oznacza to, że polscy inżynierowie, informatycy i konstruktorzy będą pracować nad rozwiązaniami, które w przyszłości mogą trafić bezpośrednio do żołnierzy.

„Kupić ze Stanów Zjednoczonych czy Korei jest naprawdę bardzo łatwo. Wymyślić i zbudować jest bardzo trudno, ale zawsze warto”

Cezary Tomczyk, Wiceminister Obrony Narodowej

Warszawa jako centrum innowacji obronnych

Choć program PERUN ma zasięg ogólnopolski, to dla mieszkańców stolicy oznacza on konkretne korzyści. W Warszawie znajdują się kluczowe jednostki naukowe i przemysłowe, które już teraz biorą udział w projekcie – m.in. Wojskowa Akademia Techniczna, Politechnika Warszawska oraz liczne spin-offy i start-upy technologiczne. To właśnie w warszawskich laboratoriach i biurach konstrukcyjnych powstają rozwiązania z zakresu sztucznej inteligencji i cyberbezpieczeństwa, które zostaną wdrożone w armii. Dla lokalnych firm to szansa na wielomilionowe kontrakty, a dla absolwentów uczelni – perspektywa pracy w rozwijającym się sektorze.

Co więcej, decyzje podejmowane w ramach programu zwiększają bezpieczeństwo także w skali lokalnej. Warszawiacy mogą na co dzień odczuć większą stabilność dzięki wzmocnieniu zdolności odstraszania potencjalnych agresorów. Jak zauważył premier Tusk: „Każda ta umowa oddala ryzyko ataku na Polskę. Każda decyzja o inwestowaniu w technologie i siły zbrojne sprawi, że każdy napastnik zastanowi się dziesięć razy, zanim zaatakuje Polskę”. W kontekście wojny na Ukrainie, która toczy się zaledwie kilkaset kilometrów od stolicy, wzmacnianie potencjału obronnego ma wymiar wyjątkowo osobisty dla mieszkańców Mazowsza.

Rekordowe nakłady i współpraca międzynarodowa

Polska nie tylko wydaje miliardy na obronność, ale też buduje wiarygodność w sojuszach. Premier Tusk przypomniał, że kraj przeznacza 5%, a w praktyce nawet 7% budżetu państwa na obronność. Do tego dochodzą środki unijne, np. program SAFE. „Budujemy nową historię poprzez sojusze, o których niedawno nikomu się nie śniło” – mówił. Rosnącą pozycję Polski w NATO i Unii Europejskiej potwierdzają deklaracje sojuszników, którzy angażują się w ochronę wschodniej flanki i bezpieczeństwo Bałtyku.

Kluczowe jest jednak to, że wydatki idą w parze z polską myślą techniczną. Wiceminister Cezary Tomczyk podkreślił: „Kupić ze Stanów Zjednoczonych czy Korei jest naprawdę bardzo łatwo. Wymyślić i zbudować jest bardzo trudno, ale zawsze warto”. To właśnie ten etos – stawianie na własne innowacje – napędza program PERUN. Minister obrony dodał, że współczesne pole walki wymaga przewagi technologicznej, a ta rodzi się w głowach polskich naukowców i inżynierów.

• 14 nowych umów o wartości 364 mln zł podpisanych w Muzeum Wojska Polskiego
• Łącznie 29 umów na kwotę 753 mln zł od początku programu PERUN
• Dofinansowanie z MON i MNiSW wynosi 723 mln zł
• Program obejmuje: sztuczną inteligencję, autonomizację, technologie kosmiczne, cyberbezpieczeństwo, medycynę pola walki i systemy bezzałogowe

Perspektywy i znaczenie dla obywateli

Dla zwykłego Polaka te decyzje mogą brzmieć odlegle, ale w rzeczywistości przekładają się na codzienność. Bezpieczeństwo energetyczne, stabilność gospodarki, ochrona przed cyberatakami – to wszystko buduje się właśnie poprzez takie programy. Premier Tusk podsumował: „Niech to będzie lekcja dla wszystkich tych w Polsce i poza Polską, którzy uważają, że konflikt, chaos i przemoc to sposób na życie. Niech zrozumieją, że tylko wspólna, cierpliwa i konsekwentna praca może przynieść dobre efekty”.

Polska jest dziś jednym z najszybciej zbrojących się państw w Europie, a program PERUN dowodzi, że nie chodzi tylko o zakup gotowego sprzętu, ale o budowanie własnego potencjału intelektualnego i przemysłowego. Dla warszawskich studentów kierunków technicznych i ścisłych oznacza to realne perspektywy kariery w kraju, bez konieczności emigracji. Dla lokalnych przedsiębiorców – dostęp do dużych zamówień publicznych. A dla wszystkich mieszkańców stolicy – poczucie, że w razie zagrożenia mają na czym polegać.